Wat is bindweefsel eigenlijk?

Binnen de medische wereld zijn we gewend te kijken naar het lichaam vanuit het skelet en de spieren (natuurlijk wordt er ook gekeken naar het zenuwstelsel, de bloedsomloop en de organen, maar vanuit mijn vak wordt daar minder aan gewerkt.) Alleen bestaat er nog een heel groot systeem, namelijk het bindweefsel systeem, wat van belang is binnen het lijf en bijzonder genoeg komen hier juist heel veel klachten vandaan!

Laat me eerst iets meer uitleggen over het lichaam. Het skelet is opgebouwd uit meerdere botten; dat zijn stevige stukken die met elkaar verbonden zijn door de gewrichten. We leren allemaal dat je deze gewrichten goed moet bewegen, gesmeerd moet houden. En daarvoor zijn we dus ook volop in beweging wat over het algemeen ook goed gaat.
De spieren kun je het beste vergelijken met elastiekjes; die aparte stukjes zijn. Deze kunnen op rek gezet worden en in elkaar geschoven, waardoor ze kracht geven. Hiermee brengen ze de gewrichten in beweging. Dit gaat meestal in één richting, dus je hebt een spier die je arm kan buigen en een spier die je arm kan strekken, enzovoort. Ook is er een diepere spierlaag aan het werk daaronder, die alle kanten tegelijk op werkt (drie-dimensionaal) om zo de gewrichten steun te geven (de stabiliteit). De spieren hebben het nodig dat de bloedsomloop op gang blijft, omdat ze daarvandaan voorzien worden van energie en voedingsstoffen en via die weg ook weer ontspannen raken en kunnen herstellen.

Ben je nieuwsgierig geworden?

Bekijk dan eens dit filmpje over bindweefsel.

Wat doet bindweefsel in ons lichaam?

Het bindweefsel systeem is gemaakt van heel ander materiaal. Dit bestaat niet uit losse stukjes maar is één groot spinnenweb in het lichaam en het verbindt dus ook alles met elkaar (vandaar de naam ‘bindweefsel’). Ook lijkt dit weefsel meer op een soort spons: het hoort opgevuld te zijn met het vloeistof uit het lichaam (het water; in ons lichaam is dat water meer een soort gelei) en zodra dat dus opgevuld is en wat meer uitzet geeft het tegendruk.
Het bindweefsel systeem heeft verschillende taken:

• Allereerst het bij elkaar houden en zo steun geven van het hele lichaam;
• Ten tweede vervoert dit het vocht naar de cellen in het lichaam en voorziet het zo van voedingsstoffen;
• Ten derde ondersteunt het in de coördinatie van het lichaam, waarin het samenwerkt met je onbewuste brein;
• En als laatste zorgt het bindweefsel voor steun en stabiliteit ook weer rondom de gewrichten en in de rest van je lijf.

Bindweefsel heb je in heel veel verschillende soorten, zo zit er een laagje onder je huid, maar ook organen bevatten bindweefsel, tevens zijn de uiteinden van spieren (de pezen) bindweefsel en er zit een laagje om je botten (botvlies). Maar eigenlijk is je hele lijf opgevuld met weefsel, als een soort piepschuim voor de bescherming en vulling, en dat is ook allemaal bindweefsel. Al die verschillende soorten bindweefsel hebben dus ook verschillende taken. In het bewegen zijn daar dan nog belangrijke bindweefselbanen (fasciabanen) die een vast verloop hebben en op die manier de gewrichten, botten en de spieren met elkaar verbinden en daarin helpt het bindweefsel dus ook in de bewegingen die we de hele dag maken (de coördinatie).

Wat gebeurd er bij klachten?

Bindweefsel raakt op verschillende manieren geïrriteerd.
Het beste kun je dit vergelijken met een spons die indroogt. Bindweefsel raakt niet strakker of kort, maar krimpt omdat het in droogt (dehydratatie).
Onder invloed van te veel druk op het bindweefsel gebeurt dit. Daarin speelt de zwaartekracht een rol en dat maakt dat het eigenlijk gewoon is dat je bindweefsel indroogt raakt gedurende de dag en zolang je voldoende afwisselend beweegt is dat geen probleem. Als je bijvoorbeeld zit op de billen geef je eigenlijk druk op het bindweefsel daar waardoor het geplet raakt en begint in te drogen. Maar zodra je weer opstaat en even gaat lopen veert dat weefsel weer terug.

Alleen kan het zijn dat er teveel druk op het weefsel ontstaat, bijvoorbeeld als je te lang in een houding zit bij pijnklachten of door stress, maar ook de zwaartekracht zorgt dus voor druk op het bindweefsel. En het gaat mis als dit te veel en eenzijdige druk is, dan kan het bindweefsel niet meer terugveren.
Ook dingen die in impact geven, denk aan een val, auto ongeluk, botsing, dat soort dingen, maken dat het bindweefsel in een keer indroogt en dus dan niet meer terug kan veren. Ook bij een operatie gebeurt dit, zodra er namelijk lucht bij het bindweefsel komt droogt dit in. Een litteken is ook vaak bindweefsel wat te strak op elkaar zit.
Zodra deze druk niet in één keer heel veel is maar afwisselend, en dan moet je dus denken aan bewegingen door de dag, en we bewegen voldoende afwisselend dan is er niks aan de hand en veert het bindweefsel dus weer terug.

Maar helaas zij we tegenwoordig veel aan het zitten en veel minder aan het bewegen. Ook door alle technologie, waardoor dit steeds minder gebeurt. Daarbij is het niet algemeen bekend dat dit weefsel aandacht nodig heeft (we weten het dus niet) en we leren dus wel als kind dat je je gewrichten moet bewegen en voor je spieren moeten zorgen maar niet voor het bindweefsel! Zouden we dit wel weten dan zou dat al enorm schelen.

Ik merk ook dat de groei veel invloed heeft op het bindweefsel. Het zijn namelijk de botten die groeien en al het andere weefsel, zoals de spieren en dus ook het bindweefsel, die moet mee rekken en dit vindt het bindweefsel zwaar. Het is niet onmogelijk, maar kost tijd en als je dan in die periode ook juist veel zit (zoals dus op school gebeurt) en dus weinig beweegt, dan heeft het weefsel niet voldoende ruimte om zich daarop goed aan te passen en dit veroorzaakt vaak klachten. Het lastige is dat die klachten niet meteen ontstaan maar vaak in de loop van de tijd steeds meer toenemen. Dat komt omdat vaak een plek begint waar het vastzit en het dan langzaam in de tijd door het hele bindweefsel systeem heen vast gaat zitten.